-Тайзан дээр шүлгээ унших сан гэж үнэхээр их хүсдэг, догдолдог …
Түүнийг хүмүүс цахим орчинд багагүй танина. Ялангуяа хэн нэгэн янз бүрийн зүйл бичиж доорх зургын хамт фэйсбүүктээ нийтлэсэн байхыг хараагүй хүн ховор болов уу.
Профайл зургаа түүнийхээр сольсон нь ч мөн цөөнгүй. Харамсалтай нь, ихэнх хүн илт элдэвлэсэн, дopoмжилсон хандлагатай пост оруулдаг нь хачирхалтай. Тийм пост болгоных нь дор хүмүүс элдэв юм бичнэ. Нэгэн иргэн л гэхэд ‘Цэл залуу насныхаа гал дөлөөр бадарч Цэцгээ, Сувдаа хоёртой зэрэг үерхэж явахдаа чин үнэнч Заяадаа хэлж үзээгүй мөртлөө чиний төлөө vxнэ гэж Болороо доо би хэлсээн. Уучлаарай Туяа’ гэж бичээд түүний зургийн хамт нийтэлснийг нь 1000 гаруй хүн шэйрлэжээ. Үнэндээ тэр ингэж хэлээгүй. Ер нь тэгээд түүнийг элдэвлэсэн иймэрхүү постууд уртаас урт хөвөрнө.
Ер нь хүнийг гаднаас нь өнгөц хараад дүгнэдэг нь монголчуудын дутагдал л даа. Үнэндээ тэдний хэд нь ‘Энэ хэн гэдэг хүний зураг вэ. Юу хийдэг, ямар зорилго, мөрөөдөлтэй залуу бол’ гэж бодож, дотоод ертөнц рүү нь өнгийхийг хичээсэн бол.
Ингэж бусдад элдэвлүүлж, дopoмжлyyлах зүйл тэр хийгээгүй, уг нь. Үндэсний бөх, яруу найрагт үнэнхүү дуртай, хайртай, бөх тайлбарлагч жирийн нэгэн монгол залуу. Малын бэлчээрт шүлгээ уншиж, бөхийн барилдаан үзэхээрээ сэтгэл нь сэргэдэг эгэл нэгэн.
Түүнийг Довчингийн Наранбаатар гэдэг. Хөвсгөл аймгийн Тариалан сумын малчин, яруу найрагч түүнтэй ярилцлаа. Өнгөрсөн жил сумын сайн малчин болсон тэрбээр анхны номоо өлгийдөн авах гээд хоног тоолон суугаа гэнэ.
-Сайхан өвөлжиж байна уу. Ярилцлага авахаар холбогдоход та эхэндээ нэлээд болгоомжиллоо. Зарим хүн фэйсбүүкээр холбогдож тоглоом тoxyy хийн, элдэв юм бичээд xaшpaaчиxcан бололтой, тийм үү?
-Өө, сайхан өвөлжиж байна аа. Манай гэрт сүлжээ барьдаггүй. Арын уулан дээрээс л сүлжээ барьдаг юм. Хонио хариулаад явж байна. Таныг холбогдоход анхандаа гайхсан. Зарим хүн чатаар над руу сонин, сонин юм бичээд байдаг юм. Тийм болохоор би танихгүй хүнд дугаараа огт өгдөггүй. ‘Сайхан уран бүтээл болж’ гээд амжилт хүсдэг хүн бий. Эсрэгээрээ миний зургийг ашиглан элдэв пост оруулж, дopoмжилдoг нь ч бас цөөнгүй. Одоо нэлээд бэргэдэг, xaшиpлaдaг болчихоод байна.
-Зарим хүн зургийг нь ашиглаад элдэв юм бичдэг. Та анзаардаг уу?
-Анзааралгүй яах вэ. Би нутагтаа мал маллаж амьдардаг жирийн нэгэн монгол залуу. Уг нь хэн нэгэнд ямар ч гэм хийгээгүй. Миний зургийг ашиглан, элдэв пост оруулдаг хүмүүсийг гайхдаг. Одоо харьцангуй дассан.
-Хэчнээн дассан ч хэр эмзэглэдэг вэ?
-Анхандаа их эмзэглэдэг, гайхдаг байсан. Юу ч хамаагүй бичингүүтээ миний зургийн хамт нийтэлчихдэг. Тэгэнгүүт бусад хүн намайг тэгж хэлж гэж боддог байхгүй юу. Одоо эмзэглэхээ, тоохоо больсон. Харсан ч хараагүй юм шиг явдаг. Сүүлд миний цэцэг тэвэрсэн зургийг нэг хүн ашигласнаа ‘Цэцэг орсон нэртэй бүх охид минийх’ гээд биччихсэн байна лээ. Юу гэж тийм балай юм байх вэ дээ. Тийм биш шүү (инээв). Зарим хүн намайг тэгж хэлсэн гэж итгээд, доор нь баахан юм биччихсэн байна лээ.
-Ялангуяа таны ягаан дээлтэй, нүдний шилтэй зургийг хүмүүс их ашиглах юм.
-Харин тийм ээ. Дээр нь ‘Хотын дэгжин охидыг тоогоо нь үгүй залуу нас’ гээд биччихсэн байна лээ.
-‘Залуу нас’ нэртэй шүлгийнх нь мөрт бил үү?
-Тийм ээ. Би шүлэгтээ тэгж бичсэн л болохоос амьдрал дээр тийм биш шүү дээ. Зарим хүн шууд утгаар нь ойлгоод тэгж бичээд байгаа юм шиг санагдсан. Шүлэг, амьдрал хоёр тэс өөр. Уран бүтээлдээ хүн аливааг юу ч гэж илэрхийлж болно. Түүнийг шууд утгаар нь хүлээж аван, дүгнэх нь өрөөсгөл.
Зарим хүн миний зургийг профайл дээрээ тавьчихсан байдаг. Би гайхаад юм бичихээр ‘Болохгүй юу’ гээд yypлaдaг. Тэгэхээр нь зүгээр л орхичихдог. Зарим нь намайг хүндлээд, ойлгоод устгадаг.
-Аав тань уяач, өвөө нь улсын заан цолтой хүн байсан юм билээ. Ер нь багаасаа шүлэг, яруу найраг, үндэсний бөх сонирхсон уу?
-Тэгсэн. Би багаасаа үндэсний бөх, яруу найраг сонирхсон. Өвөө минь улсын заан Ц.Дамдиндорж. ‘Өмсдөг Дамдиндорж’ гэдэг цуутай бөх байлаа. Аав минь аймгийн алдарт уяач цолтой. Өвөөдөө зориулж ‘Заан’ гэдэг нэртэй шүлэг бичсэн.
Би багаасаа шүлэг бичсэн, ‘Хүрэл тулга’, ‘Уран жиргээ’ оролцож явлаа. Ерөөсөө л яруу найрагч болох ганцхан мөрөөдөлтэй байв. Тиймээс Элсэлтийн ерөнхий шалгалтаа хоёрхон хичээлээр өгсөн монгол хэл, математик. МУБИС-ийн математикийн багшийн ангид сурах хуваарь авсан, уг нь.
Гэхдээ яруу найрагч болох хүсэл минь намайг өөр тийш хөтөлсөн. Тэгээд ‘Утга зохиол, нийгмийн ажилтны дээд сургууль’-д орсон юм. Харамсалтай нь, гуравдугаар дамжаанд сурч байхдаа сургуулиасаа гарсан.
-Хэнээс үлгэрлэж явдаг вэ?
-Хөдөлмөрийн баатар Бавуугийн Лхагвасүрэн агснаас үлгэрлэж, шүтэж явдаг. Түүний шүлэгт үнэхээр дуртай.
ТАЙЗАН ДЭЭР ШҮЛГЭЭ УНШИХ САН ГЭЖ ИХ ЯАРЧ, ДОГДОЛДОГ
-Яруу найргийн наадамд хамгийн сүүлд 2015 онд оролцож байсан юм билээ. Одоо дахиад шүлгээ сойх бодол бий юү?
-Байлгүй яах вэ. Яруу найргийн наадамд оролцоно гэхээр нойр хүрдэггүй. Би оюутан байхдаа ‘Болор цом’ наадамд нэг удаа оролцоод, эхний шатанд нь тэнцсэн. Тэгээд хэд хэдэн яруу найргийн наадамд, ‘To be or not to be’-д өрсөлдөж байсан.
2015 оноос хойш яруу найргийн наадамд оролцоогүй. Тайзан дээр гараад, олон түмэнд уран бүтээлээ сонирхуулах сан гэж их яарч, догдолдог.
-Тайзан дээр, малын бэлчээрт шүлгээ уншихад танд ямар мэдрэмж төрдөг вэ. Хамгийн сайхан нь юу вэ?
-Малын бэлчээрт шүлгээ уншихад тэнгэрт дүүлж буй мэт санагддаг. Тэнгэрт дүүлж яваа бүргэд гэж өөрийгөө төсөөлдөг. Тэнгэрт улам дүүлж, өндрөөс өндөрт гарахын төлөө зүтгэдэг.
Малын бэлчээрт, хөдөө талд шүлгээ унших их сайхан. Ийм том тайзан дээр шүлгээ уншдаг би азтай хүн.
Түүнийг Монголчууд ‘Ганцаараа’ хэмээх шүлгээр нь илүүтэй мэднэ. Харин түүний найз охинтойгоо хамт авхуулсан зураг нь олны анхаарлыг татсан юм. Тэрээр үүнд ‘Caлчиxcaн байх үедээ энэ шүлгээ бичсэн юм’ гэжээ.
Эх сурвалж: shar-medee.com
