Монгол HD телевизийн формат ‘The Voice’ нэвтрүүлгийн шүүгч, Хурд хамтлагийн авьяаслаг гитарчин, МУГЖ Д.Отгонбаяр өөрийн хуудсаараа “гадаа ганган бноо дасгал ч гоё бноо” хэмээн пост оруулсан бөгөөд ингэхдээ өөрийн хамтлагийн нэртэй адилхан компани болох Хурд Группын барьсан Хүннү 2222 хотхонд сандал дээр хэвтэж байгаагаа харуулжээ.
Шударга, хээгүй шүүгч хэмээн үнэлэгдээд байгаа гавьяат маань ийнхүү өөрийн амьдардаг хотхоноо ил болгов бололтой.
Та бүхэндээ Отгонбаяр шүүгчийн хэвлэлд өгч байсан сонирхолтой ярилцлагаас хүргэе.
-Миний мэдэхийн 1960-70 оны залуучууд vсээ урт ургуулж, тэр нь бидэнд сонин санагдаж, би єєрєє цагдаа байсан мєртлєє vсээ урт ургуулаад цагдаагийн ажлаас хєєгдєж байсан vе л дээ, Тэгэхээр та нарын хувьд ямар хамтлаг дууг сонсож, рок поп урсгал чиглэлийг єєрсдийн бvтээлийн гол чиглэл болгох санаа тєрсєн бэ?
-Анх бид бvхэн ер нь гадаадын хамтлаг, дуучдыг их сонсож байсан. Голдуу барууны урсгалын, тэр дундаа
америкиин хамтлаг дуучдыг тvлхvv сонсоно. Ер нь америк англичууд дэлхийн хєгжмийг тодорхойлдог шvv дээ. Анх гарч ирж байсан vеийнхээ урт vс, кнопон куртка, гинж зvvсэн хэв маягаа бид одоо хvртэл алдаагvй байгаа. Сvvлийн vеийн залуу хамтлаг, дуучид маань харин vсээ тайруулаад стиль имижээ єєрчилж байна. Гэхдээ яг vндсэн рок хамтлагууд урт vстэй хэвээр байгаа.
Бид бvхэн багаасаа “Smoking”,”Boney-M”, “Rolling Stouns”, “Nazar” гэх мэт хамтлагуудыг сонсож єссєн л дєє. Мєн америкуудаас “Metallica”, “Aerosmith” гэх мэтийн залуучуудыг байлдан дагуулж байсан хамтлагуудыг сонсож, тvvнээс vлгэр дууриалал авч, vvнийг монголд нэвтрvvлэхийн тулд монгол сайхан пентатоник аялгууг хольж монгол рок маягийн хамтлагууд vvссэн. Энэ хамтлагууд нь бол “Харанга”, “Соёл эрдэнэ”, тvvний араас “Хурд” хамтлаг гарч ирсэн юм.
–Та нарын тухай сонин хэвлэл, телевизээс харж байдаг л даа. Танай аав ер нь төмөр замын хvн. Тэнд өсөж өндийсєн нэг айлын арван хvvхэд тийм vv?
-Би дээрээ найман ахтай. Хамгийн том ах маань өөд болчихсон. “Цэргийн бодол” дууг зохиосон л доо. Тэр ах одоо байсан бол таны насны хvн л дээ. Тухайн vедээ хєгжмийн урлагаар нэлээн их гvйдэг байсан. “Ган зам”, “Ногоон гэрэл” гээд анх рок поп хамтлагууд vvсч байх vед л хєгжмийн урлаг хєєж их гvйдэг байсан. Тvvний л vйл хєдлєлийг бид тусгаж авч ээжээсээ гуйж байгаад нэг тєгрєг жаран мєнгєний банзан гятар авахуулаад тvvн дээрээ цуварч тоглодог байсан. Тэгээд л тємєр замын “Ногоон толгой”, “Рашаант” єртєєгєєр л их тоглож єссєн хvvхдvvд дээ.
-Тємєр замын єртєє гэдэг чинь нэг бодлын их сайхан газар шvv дээ. Нам гvм, хэдхэн айлтай. СГЗ Пvрэв гуайн “Уулын намар” гэж сайхан тууж байдаг даа. Тэндээс би тємєр замын єртєєний амьдралыг сайхан байдаг юм байна даа гэж бодсон юм. Нэг vе “Цэргийн бодол” хэмээх дууг аялдаггvй хvмvvс гэж бараг байдаггvй байсан.
Энэ дуу анх ер нь яаж vvссэн бэ?
-Энэ дуу анх намайг гурван настай байхад 1973 онд зохиогдсон дуу. 1973 онд манай ах цэрэгт очоод нэг бvсгvйд сэтгэлтэй болсон юм байна лээ. Одоо байгаа гэргий нь л дээ. Тэгээд энэ “Цэргийн бодол” дуу зохиогдсон юм. Тvvнээс хойш цэргийн хуаранд их дуулагддаг болсон л доо. Уг нь жаахан єєрчлєгдєєд, ая нь хvртэл єєрчлєгдєєд явчихдаг байсан. Дорнодын цэрэг нэг єєр маягаар дуулаад. Энэ дуу маань анх хотын “Хужирбулан”-д зохиогдсон дуу. 1991 онд ах маань санал тавьснаар “Цэргийн бодол”-ыг дуулж, хvний сонорт хvргэсэн юм. Энэ дуу бусад дуунаас тасарч гарч ирсэн.
Блиц: Таны бахархал юу вэ?
Миний бахархал мэдээж эх орон, хоёрт гитар
-Ээжийн тухай дуугаа яаж зохиосон бэ?
-“Ээждээ” дууг Євєрхангайд байдаг хєгжмийн зохиолч Хашхvv гэдэг залуу зохиосон. Анх Хашхvvг энэ дуугаа
зохиосны дараа эндээс монгол телевиз очоод сурвалжлага авахад тєгєлдєр хууран дээр ” Хатуу хvтvv хорвоогийн жамыг дагаад Холдоод байх шигсанагдах юм даа ээжээ” гээд дуулаад эхлэнгvvт нь бид нар “Наад дууг чинь бид дуулах дуу байна” гэж эндээс утасдаж байлаа.
Зарим хvмvvс биднийг рок поп хамтлаг байж, ээжийн тухай эх орны тухай дуу дууллаа гэж шvvмлэлттэй ханддаг л даа. Би vvнээс эсрэг бодолтой байдаг . Бид нар заавал ийм дуу дуулна гэж жагсаагаад дуулаад байгаа юм биш. Ямар нэг уран бутээл гэдэг маань хvний сэтгэлгээнээс гарч ирдэг болохоор дуулахгvй байхын аргагvй. Дууны шvлгийг бид алдаж яах юм бэ?. Манай хамтлагийг шvvмжилдэг хvмvvс манай бусад CD-г сонсож vзээч ээ. Та бvхний сонсохыг хvсч байгаа хvчтэй рок дууг бид дуулсан байгаа.
-Таны хэлэх дуртай vг
-Цоглог байгаарай, єєдрєг байгаарай.
-Та нар саяхан америк яваад ирсэн. Америкаас ирээд єгсєн ярилцлагандаа “Бид одоо шинэ юм хийнэ” гэсэн байсан. Одоо яг ямар бvтээл дээр ажиллаж байна?
-Бид одооноос ТЗДБЧуулга дээр бэлтгэлээ хийж эхлээд байна. Ер нь америкт байхдаа єєрсдийгєє єєрчлєх, шоу бизнес, шоу урлаг гэдгийг мэдэрсний vндсэн йээр хуучин хэв маягаа алдалгуи жаахан орчин vеийн хэв маягийг оруулсан дуунууд хийх гэж байна. Сvvлийн vеийн залуус гадны урлагийг дууриагаад монгол нь vнэртэхээ байгаад гадныхыг хуулаад байна. Монголоо алдаж болохгvй. Монгол урлаг гэдгийг таниулахын тулд vндэсний урлагаа шингээж єгєх хэрэгтэй шvv дээ.
-Шинэ жилээр нэг охин байцаагаад байсан л даа. Тэгэхдээ ярьсан л даа. Концертын дараа миний гитарын утсыг нэг бvсгvй тайлж аваад явчихсан гээд. Тэр маань монгол эмэгтэй юу? Гадаад уу?
-Монгол эмэгтэй байсан л даа. Энэ бол америкт болсон явдал. Концерт дуусаад пижигнэж байх хооронд, нэг эмэгтэй гитарын утас тайлж байсан. Гайхаад тасарчихсан юм болов уу гээд хараад байсан чинь тайлж дуусаад “За, баярлалаа. Би vvнийг чинь авлаа” гээд яваад єгсєн. Тvvнд нь би дургvйцээгvй. Харин ч гоё санагдсан. Эх орноо санасан хvмvvс дуучдын ороолт, малгайг нь аваад vлддэг ч юм уу? сэтгэлийн илэрхийллээ янз бvрээр гаргадаг юм байна лээ.
-Америкт монголын нэртэй олон хvн байдаг шvv дээ. Гарьд Сvхбат, Энхболд гээд л. Тэдэнтэй уулзсан уу? Тэнд байдаг монголчууд ер нь ямар байдаг юм байна? Эрчvvдээ хvндэлдэггvй улс гэж ярьж байсан. Яагаад тэгж санагдав, тэр талаараа яриач?
-Сvvлийн vед монгол залуус америкт их очиж, сурч, ажиллаж амьдарч байгаа нь болж байна. Тэнд зохиолчидтой их таардаг. Гарьд Сvхбат ах, олимпийн хvрэл медальт Энхбат ахтай хvртэл америкт таарсан. Америкт байдаг улс их гоё байдаг гэж манай залуучууд бодоод гадаад явахыг хvсдэг. Гэвч тийм байж чаддаггvй юм. Яг очихоор их хэцvv байдаг юм шиг байна лээ.
Олон жил болчихсон залуус нь аргаа олчихдог л доо. Шинээр орсон залуус нэлээн шалгуур давж байгаад суурьшдаг. Тэр залуусаа би их харамлангуй байдаг. Монголын нийгэм ийм замбараагvй зохион байгуулалт муутай байгаагаас болж, сайхан инженер залуу, бєх маань харийн нутагт аяга таваг угаагаад л явж байгаа нь харамсалтай санагдсан. Монгол орон маань зєв удирдагчтай, зєв зохион байгуулалтанд орчихвол гадаадад байгаа бvх залуус маань хvрээд ирнэ. Хятад, солонгос ч гэх юм уу гадаадынхан эх орноосоо нэг л гарсан бол очсон газраа бvгчихдэг. Харин манай монгол залуус хэзээ ч эх орон руугаа гэсэн сэтгэлтэй байдаг. Тэд хэзээд эргэж ирнэ. Ер нь сайхан цаг ирэх л байх л даа.
-Блиц: Таны баримталдаг зарчим
-Шударга байх
-Миний насныхны сонсдог рок хамтлаг гэхээр нєгєє нэг “Харанга”, “Хурд”, “Чингис хаан” л байдаг юм шиг байгаа юм. Тэгэхээр та бvхэн маань залуу хойч vедээ яаж анхаарал тавьдаг вэ?
-Манай хамтлаг байгуулагдаад 10 гаруй жил болж байна. Олж авсан чадвараа залуустаа зааж єгєх хэрэгтэй гэж бодож байна. Тэд над шиг хорин хэдэн наснаасаа гитар тоглоод сурчихвал миний насан дээр мэргэжлийн надаас ч илvv болно. Манайх дэргэдээ хєгжмийн жижигхэн клvб байгуулах гэж байгаа. Гэхдээ олон хvvхдэд зааж чадахгvй л дээ. Гитар заалгах 15, бємбєр заалгах 5 хvvхдийг сонгож аваад зааж єгнє гэж боддог шvv .Залуу хvvхдvvдэд хандаж хэлэхэд, дураараа тоглож байгаа нь гоё шvv. Ээмэгнийхээ тухай дуулаад, нэг уудаг найзыгаа шvvмжлээд дуулчих жишээтэй. Энэ нь гоё санагддаг. Бас дутагдалтай тал бий. Тэд гитараа хєглєєгvй байж тайзан дээр гараад тоглож байдаг. Гитарыг нь ядахдаа хєглєєд суулгачих юмсан гэж боддог. Тэгээд би хоёр сарын хугацаанд гитарыг хєглєх, хєг гэдгийг заана . Бидэнд хоёр сарын л зав гардаг юм.
-Ажиглаад байхад танайхны дууны vг нэлээн цэгцэрчихсэн сайхан шvлгvvд дээр ая хийж єєрсдєє энэ тал дээр их анхаардаг юм шиг байгаа юм. Харин сvvлийн vеийн залуу дуучдыг хараад байхад vгийн сахилга бат, яруу найргийн ариун цэвэр гэдэг юм уу энэ талаар учир дутагдалтай байдаг юм шиг надад санагддаг. Энэ талаар бусад залуу шинэ хамтлагуудад юу хэлмээр байна?
-“Пентатоник” наадам дээр нэг хvvхэд гарч ирээд “Шинэ vе, шинэ эрин рvv ирлээ. Хуучны яруу найргаасаа
салцгаая” гэж хэлэхээр нь би “Юу гэж балайраад байгаа юм бэ? . Чи чинь юу яриад байгаа юм. Яаж чи ингэж хэлж чадаж байна. Наад vг чинь зєвхєн чиний єєрийн чинь бодол жижигхэн имиж стилийг ийм том юмтай яаж зvйрлэж чадаж байна аа” гэж хэлсэн. Бvvр болоогvй Гvрээ ахын шvлгийг шvvмжилж мєрийг нь уншсан бил vv, яалаа. Тэгэхээр нь миний дургvй хvрээд ер нь ингэж болохгvй, цэгцтэй байх ёстой. Цэгцтэй байхгvй бол нєгєє замбараагvй юмыг дуулах гээд байна шvv дээ. Тэгэхээр та нарын бичсэн гоё шvлгvvдийг унших хэрэгтэй байна. Уншдаггvй байхгvй юу. Хvн зєв амьдрах хvмvvжлийг ном, шvлэг уншиж байж олж авна. Тэгэхгvй єнєєдєр бууз, хуушуур, тvмпэн шанага дуулаад байхаар чинь хэрэггvй.
-Энэ чинь чиний хэлдгээр боорцгоо бvгдийг тавьдаг гэдэг шиг, оюун санааны боорцгоо бусадтай хувааж идэж байна гэсэн vг шvv дээ. Яг єєрийн бага насны тухайгаа уншигч тvмэнтэйгээ хуваалцахгvй юу?
-Миний бага нас “Ногоон толгой” 35 гэсэн зєрлєгєн дээр єнгєрсєн. “Чоно”-ын Дэрмээ, Цогоо, Мєнхєє, Отгонбаатар бид тав дэрсхэн єссєн. Тухайн vед их гоё байсан. Тэрvvхэн хавийн хvvхдvvд хоорондоо их найз, бусад зєрлєгийн хvvхдvvдтэйгээ чулуугаар нүүлгэлцэнэ. Ээж тvмпэнтэй боорцог хийгээд л эргэхэд дуусчихаж байгаа юм чинь. Банди нар их ширvvн шvv дээ. Энэ зун бага насаа єнгєрvvлсэн “Ногоон толгой”-н зєрлєгний модон байшиндаа очно гэж бодож байгаа. Тємєр замчдын 70 жилээр бид дуулна гэж бодож байгаа.
Блиц: Өөртөө зориулсан хамгийн том хөрөнгө оруулалт юу вэ?
Гитар худалдаж авсан. 500 доллараар.
-Бид бvхний урилгыг хvлээн авч хvрэлцэн ирсэн Отгонбаяртаа баярлалаа. Та бvхэн ээжээс арвуулаа. Тэгээд аав, ээжийгээ дуулж дуунд мєнхєлсєн буянтай хvvхдvvд. Монголын vрс та бvхэн шиг ийм буянтай байгаасай гэж хvсч байна.
Эх сурвалж: Ардын Сонин
